Bonen en darmgezondheid
Bonen zijn een basispeulvrucht, rijk aan vezels, plantaardige eiwitten en essentiële voedingsstoffen. Ze bieden veel voordelen voor de darmgezondheid, maar kunnen bij gevoelige mensen ook spijsverteringsklachten veroorzaken door hun FODMAP- en histaminevrijmakende eigenschappen.
- Hoog in FODMAP's, vooral galacto-oligosacchariden (GOS)
- Kunnen histamine vrijmaken en zijn mogelijk niet geschikt voor histaminegevoelige mensen
- Uitstekende bron van zowel oplosbare als onoplosbare vezels
- Kunnen gas, een opgeblazen gevoel of ongemak veroorzaken bij IBS of gevoelige darmen
- Bonen zijn peulvruchten en bevatten veel nikkel, wat relevant kan zijn bij allergieën
Bonen en FODMAP-gehalte
Bonen bevatten veel FODMAP's, vooral galacto-oligosacchariden (GOS), die bij mensen met het prikkelbare darm syndroom (PDS) klachten als een opgeblazen gevoel, gas en ongemak kunnen veroorzaken. Het FODMAP-gehalte verschilt per soort en portiegrootte, maar de meeste gangbare bonen zijn in standaardporties hoog in FODMAP's. Kleinere porties of bepaalde soorten worden vaak beter verdragen.
| FODMAP's | Niveau | Portie-advies |
|---|---|---|
|
Monosachariden (Fructose)
|
Laag–Middelmatig | — |
|
Disachariden (Lactose)
|
Laag | — |
|
Fructo-oligosachariden (Fructanen)
|
Middelmatig | — |
|
Galacto-oligosachariden (GOS)
|
Hoog | — |
|
Polyolen (Mannitol)
|
Laag | — |
|
Polyolen (Sorbitol)
|
Laag | — |
Histamine en histaminevrijmakende effecten
Bonen bevatten zelf weinig histamine, maar kunnen histamine vrijmaken en zo klachten veroorzaken bij mensen met histamine-intolerantie. Sommige mensen reageren ook op andere biogene aminen, zoals tyramine, die kunnen ontstaan in gekookte of bewaarde bonen. Wie gevoelig is voor histamine, moet voorzichtig zijn met bonen.
| Histamine & gerelateerde stoffen | Niveau | Portie-advies |
|---|---|---|
|
Histamineniveau
|
Laag–Middelmatig |
|
|
Andere biogene aminen
|
Laag–Middelmatig |
|
|
Histaminevrijmaker
|
Hoog | — |
|
DAO-blokker
|
Laag | — |
Vezelgehalte en prebiotisch effect
Bonen zijn een uitstekende bron van voedingsvezels, zowel oplosbaar als onoplosbaar. Deze vezels ondersteunen een gezonde stoelgang en voeden gunstige darmbacteriën, wat bijdraagt aan een evenwichtig microbioom. Door de fermenteerbaarheid van deze vezels kunnen ze echter ook gas en een opgeblazen gevoel veroorzaken, vooral bij gevoelige mensen.
Totale vezels
Fermenteerbaarheid en gasvorming
De vezels en FODMAP's in bonen worden sterk gefermenteerd door darmbacteriën. Dit fermentatieproces levert gunstige korteketenvetzuren op, maar zorgt ook voor meer gasvorming. Bij mensen met PDS of gevoelige darmen kan dit leiden tot een opgeblazen gevoel, ongemak of veranderingen in de stoelgang.
Allergieën en nikkelgevoeligheid
Bonen zijn peulvruchten en kunnen in zeldzame gevallen allergische reacties veroorzaken, vooral bij mensen met een peulvruchtenallergie. Daarnaast bevatten bonen veel nikkel, wat relevant kan zijn voor mensen met een nikkelallergie of -gevoeligheid en mogelijk darm- of algemene klachten kan geven.
Details
- Afwezig Tarwe / Spelt
- Afwezig Rogge
- Afwezig Gerst
- Afwezig Haver
Details
- Afwezig Krabben
- Afwezig Garnalen (grote)
- Afwezig Garnalen
- Afwezig Kreeften
- Afwezig Rivierkreeften
Details
- Afwezig Amandelen
- Afwezig Paranoten
- Afwezig Cashewnoten
- Afwezig Hazelnoten
- Afwezig Macadamianoten
- Afwezig Pecannoten
- Afwezig Pistachenoten
- Afwezig Walnoten
Details
- Afwezig Venusschelpen
- Afwezig Mosselen
- Afwezig Octopus
- Afwezig Oesters
- Afwezig Slakken
- Afwezig Inktvis
Bereidingsmethoden en verteerbaarheid
Bonen weken, goed afspoelen en grondig koken kan het FODMAP-gehalte verlagen en de verteerbaarheid verbeteren. Goed afgespoelde bonen uit blik worden vaak beter verdragen dan gedroogde bonen. Door de hoeveelheid bonen geleidelijk op te bouwen, kan de darm zich aanpassen en spijsverteringsklachten verminderen.