Sos sojowy a zdrowie jelit

Sos sojowy to popularna fermentowana przyprawa z soi, pszenicy, soli i wody. Jego wyjątkowy smak pochodzi z fermentacji, która wprowadza także związki mogące wpływać na zdrowie jelit, zwłaszcza u osób z nadwrażliwościami lub nietolerancjami.

Soy Sauce
  • Wysoka zawartość histaminy i innych amin biogennych z powodu fermentacji
  • Zawiera gluten z pszenicy, nieodpowiedni dla diety bezglutenowej
  • Może zawierać FODMAP, takie jak fruktany i GOS, które mogą wywoływać objawy IBS
  • Brak błonnika; nie wspiera perystaltyki jelit
  • Częsty alergen: zawiera soję i pszenicę
  • Może działać jako wyzwalacz histaminy i blokować DAO

Sos sojowy a zawartość FODMAP

Sos sojowy może zawierać FODMAP, szczególnie fruktany z pszenicy i galaktooligosacharydy (GOS) z soi. Te węglowodany mogą powodować wzdęcia, gazy lub dyskomfort u osób z zespołem jelita drażliwego (IBS) lub wrażliwością na FODMAP. Zawartość FODMAP zależy od marki i receptury, ale nawet małe ilości mogą wywołać objawy u wrażliwych osób.

Sos sojowy - Profil FODMAP
FODMAP Poziom Wytyczne dotyczące porcji
Monosacharydy (Fruktoza)
Umiarkowany
  • ≤ 20 g = Umiarkowany
  • > 20 g = Wysoki
Disacharydy (Laktoza)
Niski
Fruktooligosacharydy (Fruktany)
Umiarkowany
  • ≤ 20 g = Umiarkowany
  • > 20 g = Wysoki
Galaktooligosacharydy (GOS)
Umiarkowany
  • ≤ 20 g = Umiarkowany
  • > 20 g = Wysoki
Poliole (Mannitol)
Niski
Poliole (Sorbitol)
Niski

Histamina i aminy w sosie sojowym

Sos sojowy ma wysoką zawartość histaminy i innych amin biogennych ze względu na fermentację. Może też działać jako wyzwalacz histaminy i hamować enzym DAO, co jest problematyczne dla osób z nietolerancją histaminy. Objawy mogą obejmować bóle głowy, zaczerwienienie skóry, zaburzenia trawienia lub reakcje skórne po spożyciu nawet niewielkich ilości.

Sos sojowy — Profil histaminy
Histamina i pokrewne Poziom Wytyczne dotyczące porcji
Poziom histaminy
Wysoki
  • ≤ 5 g = Umiarkowany
  • > 5 g = Wysoki
Inne aminy biogenne
Umiarkowany
  • ≤ 5 g = Niski–Umiarkowany
  • > 5 g = Umiarkowany
Uwalniacz histaminy
Umiarkowany
Inhibitor DAO
Umiarkowany

Alergie na soję i pszenicę w sosie sojowym

Sos sojowy zawiera soję i pszenicę, czyli dwa najczęstsze alergeny pokarmowe. Osoby z alergią na soję lub pszenicę powinny unikać tradycyjnego sosu sojowego. Dostępne są bezglutenowe alternatywy, takie jak tamari lub sosy na bazie innych zbóż, ale zawsze należy sprawdzać etykiety pod kątem potencjalnych alergenów.

Sos sojowy — Profil alergenów
Główne alergeny UE
🌾
Zboża zawierające gluten
Obecny
Szczegóły
  • Obecny Pszenica / Orkisz
  • Brak Żyto
  • Możliwe / Zmienne Jęczmień
  • Brak Owies
🦐
Skorupiaki
Brak
Szczegóły
  • Brak Kraby
  • Brak Krewetki (duże)
  • Brak Krewetki
  • Brak Homary
  • Brak Raki
🥚
Jaja
Brak
🐟
Ryby
Brak
🥜
Orzeszki ziemne
Brak
🌱
Soja
Obecny
🥛
Mleko
Brak
🌰
Orzechy
Brak
Szczegóły
  • Brak Migdały
  • Brak Orzechy brazylijskie
  • Brak Nerkowce
  • Brak Orzechy laskowe
  • Brak Orzechy makadamia
  • Brak Pekany
  • Brak Pistacje
  • Brak Orzechy włoskie
🍃
Seler
Brak
🧂
Gorczyca
Brak
🧈
Sezam
Brak
🧪
Dwutlenek siarki i siarczyny
Możliwe / Zmienne
🌼
Łubin
Brak
🐚
Mięczaki
Brak
Szczegóły
  • Brak Małże
  • Brak Omułki
  • Brak Ośmiornica
  • Brak Ostrygi
  • Brak Ślimaki
  • Brak Kałamarnica
Inne alergeny
🥥
Kokos
Brak
🍯
Miód
Brak
🧫
Drożdże
Możliwe / Zmienne

Zawartość glutenu w sosie sojowym

Większość tradycyjnych sosów sojowych zawiera pszenicę i nie jest bezglutenowa. Są one nieodpowiednie dla osób z celiakią lub nadwrażliwością na gluten. Dostępne są bezglutenowe alternatywy, takie jak tamari, które mogą być lepiej tolerowane przez osoby unikające glutenu.

Zawartość błonnika w sosie sojowym

Sos sojowy nie zawiera błonnika, więc nie wspiera perystaltyki jelit ani korzystnych bakterii jelitowych. Jego wpływ na zdrowie jelit wynika głównie z zawartości FODMAP, histaminy i alergenów, a nie błonnika.

Fermentacja a reakcje jelitowe

Proces fermentacji nadaje sosowi sojowemu charakterystyczny smak, ale także wytwarza aminy i śladowe ilości alkoholu. Związki te mogą wywoływać objawy u osób wrażliwych, zwłaszcza z nietolerancją histaminy lub amin. Fermentacja może również wprowadzać drożdże lub inne potencjalne alergeny.

Odmiany sosu sojowego a tolerancja jelitowa

Różne rodzaje sosu sojowego (jasny, ciemny, tamari, o obniżonej zawartości sodu) różnią się zawartością FODMAP, glutenu i amin. Tamari jest często bezglutenowy i może być lepiej tolerowany przez niektóre osoby, ale wszystkie sosy sojowe mają dużo histaminy. Zawsze sprawdzaj skład i bierz pod uwagę swoje wrażliwości przy wyborze sosu sojowego.

Najczęściej zadawane pytania o sos sojowy i zdrowie jelit

Czy sos sojowy jest niskofodmapowy?

Sos sojowy może zawierać FODMAP, takie jak fruktany i GOS, więc może wywoływać objawy u osób wrażliwych.

Czy sos sojowy zawiera histaminę?

Tak, sos sojowy ma wysoką zawartość histaminy i innych amin ze względu na fermentację.

Czy osoby z alergią na soję lub pszenicę mogą jeść sos sojowy?

Nie, tradycyjny sos sojowy zawiera zarówno soję, jak i pszenicę. Alternatywy bezglutenowe mogą być odpowiednie dla niektórych osób.

Czy sos sojowy jest bezglutenowy?

Większość sosów sojowych zawiera gluten z pszenicy. Szukaj bezglutenowych wariantów, takich jak tamari.

Czy sos sojowy zawiera błonnik?

Nie, sos sojowy nie zawiera błonnika.